5장 관계절과 의문문

전치사

형용사적

por 목적, 대상, 수혜자을 나타낸다

  • la bileto por la koncerto (공연 티켓)
  • donacajo por vu (널 위한 선물)
  • ulo por skribar (적을 만한 어떤 것)

부사적

pri 에 대해서

  • korversar pri la nova libro (새 책에 대해서 대화하다)

pro 때문에

  • mortar pro hungro. (배고픔 때문에 죽다)

malgre 에 불구하고

  • sucesar malgre omna obstakli. (모든 장애에 불구하고 성공하다)

per (수단, 도구) 로

  • skribar per krayono (펜으로 적다)
  • sendar per posto (우편으로 보내다)

koram 의 도움으로

por 위해

  • manjar por vivar (살기위해 먹다)
  • irar por komprar -> irar komprar (사러가다)
  • pronta por saltar -> pronta saltar (뛸 준비가 된)

kontre 에 반해

  • votar kontre la propozo (제안에 반대표를 던지다)

ante 전에

  • du monati ante nun (지금까지 2개월)
  • arivar ante lu (그보다 먼저 도착하다)

pos 후에

  • eventar pos dek-e-sep kloki (17시 이후 일어나다)

dum 동안, -는 한편

  • dormar dum la koncerto (공연 동안 자다)
  • Dum ke me juas vagar, lu preferas restar heme. (나는 떠돌아 다니는 것을 즐기는 한편 그는 집에 있는 것을 선호한다.)

inter 사이

  • pozar su inter li (그들 사이에 서다)
  • venar inter ok e dek (8시, 10시 사이에 오다)

lor 때

  • lor vua naskodio (네 생일에)

ye
사건의 시간이나 장소를 나타낼 때에 다른 적합한 전치사가 없을 때에 쓴다. (흔히 시각, 날자, 위치, 신체부위)

    • ye la duesma di marto 3월 2일에
    • ye la dekesma kilometro 10 킬로미터 지점에
    • Me doloras ye la kapo. 머리가 아프다. dolorar 아프다

합성

전치사(en, ek, de, ad, …)가 접두사 처럼 쓰일 수 있다.

  • portar (나르다) – adportar = portar ulo ad … (옮기다)
  • irar (가다) – enirar = irar en … (들어가다)
  • dicar (발언하다) – kontredicar (반박하다)
  • polo (극) – cirkumpola (극 주위의)

관계절과 의문문

A: La muliero havas amiko qua habitas London. (그 여자는 런던에 사는 친구가 있다.)
B: Pri qua vu parolas? (누구에 대해서 말하니?)
A: Suzanne, quan ni jus renkontris. (수잔, 우리가 방금 만난 사람.)

문장을 관계절로 만들기 위해서는 먼저 질문의 대상을 관계사로 나타내고 문장 맨 앞으로 옮긴다.

관계사

qua 어느

  • la povra yuno (그 가난한 젊은이) -> qua povra yuno (어느 가난한 젊은이)

qua 누구 qui 누구들 quo 무엇

  • sioro Park (박선생) -> qua (누구)
  • libri (책들) -> qui (무엇들)

quala 어떤 quanta 얼마, 어느정도

  • bona (좋은) -> quala (어떤)
  • instrumento ecelanta (훌륭한 도구) -> quala instrumento (어떤 도구)
  • tri libri -> quanta libri (책 몇권)

kande 언재 ube 어디서 quale 어떻게 quante 얼마나

  • ye ok kloki (세 시에) -> kande
  • en Paris (파리에서) -> ube
  • en ta maniero (그 방법으로) -> quale

전치사 + qua/qui/quo

  • di qua 누구의, di quo 무엇의
  • de qua 누구로부터, de quo 어디로부터
  • pro quo 뭐때문에, 왜
  • por quo 뭘위해서

kad, ka -지 아닌지

문장의 참거짓 여부가 질문의 대상이다.

의문문

문장이 관계사로 시작할 경우 질문을 나타낸다.

Sioro Park venis. (박 선생이 왔다.) -> Qua venis? (누가 왔니?)
Roko falis. (돌이 떨어졌다.) -> Quo falis? (뭐가 떨어졌니?)
Ilu esas bona. (그는 좋다.) -> Quala ilu esas? (그는 어떠니?)
Vu habitas en Paris. (너는 파리에서 산다.) -> Ube vu habitas? (너는 어디 사니?)
Ilu iras ad cinemo. (그는 극장에 간다.) -> Adube ilu iras? (그는 어디로 가니?)
Pro quo elu esos en Tokyo dum la venonta semano? (왜 그녀는 다음 주 동안 동경에 있니?)
Di qua olu esas? (그건 누구의 것이니?)
Kad vu havas kato? (너는 고양이가 있니?) Yes. (예.) No. (아니오.)

관계사가 절의 목적어일 경우 -n을 붙인다.

Quon vu vidas? (너는 무엇을 보니?)
Qua hundon la puerino amas? (그 소녀는 어느 개를 사랑하니?)
Quala instrumenton vu havas? (어떤 도구를 너는 가지고 있니?)
Quanta librin vu havas? (책 몇 권을 너는 가지고 있니?)

관계절

꾸미는 단어 다음에 온다. 경우에 따라서 지시사(ta, to, tala, tante, …)로 꾸며지는 대상을 나타낼 수 있다.

명사적

la hundo quan la puerino amas (그 소녀가 사랑하는 개)
la ta libri quin vu havas (너가 가지고 있는 책들)
La homo qua esas kontenta vivas felice. (만족하는 사람은 행복하게 산다.)

ke 단순히 절을 이어준다.

Ilu dicis to ke lu cesos fumar. (그는 담배를 끓겠다고 했다.)
Me opinionas ke elu esas bela. (그녀가 아름답다고 생각한다.)
Me kredas ke la buxo esas vakua. (상자가 비어있다고 믿는다.)
Me deziras ke vu esez felica. (너가 행복하기를 바란다.)
Hastez por ke vu povus abordar la treno. (기차를 타기 위해서는 서둘러라.)
Me manjis olu pro ke me hungris. (배고파서 그걸 먹었다.)
Ilu laboras malgre ke ilu esas malada. (아픔에도 불구하고 그는 일한다.)

형용사적

Ilu esas tala quala ilu esis. (그는 전과 마찬가지다.)
la lando ube ilu naskis (그가 태어난 나라)

부사적

Me skribos ad vu kande me arivos. (도착할 때 편지하겠다.)
Olu esas tante lejera ke me povas movar olu. (그건 내가 움직일 수 있을 정도로 가볍다.)
Quante plu balde vu konpensas vua debo, tante plu certe vua kuzo esos pronta helpar vu.
(얼마나 더 빨리 네가 빚을 갚는가에 따라, 그만큼 더 확실히 네 사촌이 널 도와줄 준비가 될 것이다.)

접사

ri- 재-, 다시

  • venar 오다 rivenar 다시오다
  • sendar 보내다 risendar 다시보내다

retro- 돌려, 거꾸로

  • retrovenar 돌아오다
  • retrosendar 돌려보내다

-em 경향

  • laborar 일하다 laborema 근면한
  • obediar 복종하다 obediema 복종적인
  • sorgar 정성을 들이다 sergeme 정성스럽게

-es

명사, 형용사를 꾸밀 경우 상태, 추상적인 성질을 나타낸다.

  • bela (아름다운) – beleso = esar bela (아름다움)
  • sana (건강한) – saneso = esar sana (건강함)
  • utila (유용한) – utileso = esar utila (유용함)
  • avaro (구두쇠) – avareso = esar avaro (인색함)

발음생략

한정사 la의 a는 흔히 탈락된다.
모음 앞에 올 때 la infanto – l’infanto (발음 linfanto)

전치사에 붙는 경우

di la – dil
da la – dal
de la – del
ad la – al

그 외 매우 자주 쓰이는 단어들 중 뒷 자음을 생략할 수 있는 것들이 있다.

ed, e
od, o
ad, a
kad, ka

아무거나 써도 되지만, 흔히 발음을 조화롭게 하기 위해서 모음 앞에 올 때는 원래 형태를, 그 외의 경우에는 짧은 형태를 쓴다.

ad ilu [아딜루]
a me [아메]

homo 사람

viro 성인 남자 muliero 성인 여자
yuno 젊은이
puero 어린이
infanto 유아
infanteto 아기

rezidar (-에) 살다
lojar 머무르다
habitar -에 거주하다

vortaro

basa 낮은 alta 높은
falar 떨어지다
grava 무거운, 중요한
lejera 가벼운
forta 강한 febla 약한
rapida 빠른 lenta 느린
utila 유용한
monto 산 maro 바다
danjero 위험 danjeroza 위험한
tirar 당기다, 끌다
evar 나이가 -이다
donacar 기부하다, 선물하다
vartar 기다리다
renkontar 만나다
livar 떠나다
viviar 살아있다
ganar (이익을) 얻다
nivar 눈오다
dejunetar 아침식사를 하다
dejunar 점심식사를 하다
romano 소설
fenco 울타리
voyo 길
sendar 보내다 recevar 받다

 

La oldulo naracis a me pri sua yuneso

Charles_Théophile_Angrand_001

Hiere me vizitis nia vicini. Li esas olda. Me konocas li depos mea infanteso. Li havis quar filii, tri filiuli ed un filiino. Un filiulo mortis frue. La genitori edukis amoze l’altri. La filiuli esis adolecanti, kande la mondo-milito komencis. Li eniris la armeo. L’una balde atingesis da kuglo, il mortis quik. L’altra retrovenis sana. Ilu mariajis yunino e vivas nun kun sua spozino en altra urbo. Nur la filiino restis che sua olda genitori. El flegas li sorgeme. Me adportis a li frukti e dicis multa saluti de mea genitori. La oldulo esas afabla e naracis a me pri sua yuneso. La oldino jacis en la lito; elu esas malada. Elua filiino adportis ad elu medikamento; ma la maladino ne volis drinkar olu. Forsan elu mortos balde. Me vizitus elu omnadie, se me povus. La bona vicini amis me sempre. Li joyos, kande me rivenos.

naracar 이야기하다
vizitar 방문하다
konocar 알다, 면식
depos de + pos …부터
mortar 죽다 frua 이른
edukar 교육하다 adolecanto 청소년
mondo-milito 세계전쟁
armeo 군
balde 곧
l’una ed l’altra 그 둘 = (대명사) amba
l’una od l’altra 그 둘 중 하나
atingar 닿다 kuglo 총알
mariajar 결혼하다
saluto 안부, 인사
afabla 상냥한
medikamento 약


Konverso

A: Bona jorno, siorino!
B: Bona jorno, siorulo!
A: Quale vu standas?
B: Me dankas, tre bone, e quale standas vu?
A: Me esis malada e mustis konsultar la mediko; ma nun me esas sana.
B: Quon la mediko dicis?
A: Li dicis: “Irez ofte aden la foresto e repozez multe!”
B: La saneso esas valoroza.
A: Yes, me obedios la konsilio dil mediko.
B: Til rivido, siorulo!
A: Til rivido, siorino!

sioro 존칭 siorulo 남자의 존칭 siorino 여자의 존칭
dankar 감사하다
konsultar 상담을 하다 konsilo 조언
dicar (말로) 알리다
foresto 숲
repozar 쉬다
valoro 가치, 값


다음

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s